ರಾಂಚಿ:
ಮೊದಲ ಪತ್ನಿಯ ಅಲ್ಪ ಆದಾಯ, ಆಕೆಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸ್ಥಿರಾಸ್ತಿ ಇಲ್ಲದಿರುವುದು ಹಾಗೂ ಪತಿ ಈಗಾಗಲೇ ಎರಡನೇ ಮದುವೆಯಾಗಿರುವುದನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿದ ಜಾರ್ಖಂಡ್ ಹೈಕೋರ್ಟ್, ದಂಪತಿಯ ವಿಚ್ಛೇದನ ತೀರ್ಪನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿದಿದೆ. ಜತೆಗೆ, ದೂರವಾಗಿರುವ ಮೊದಲ ಪತ್ನಿ ಮತ್ತು ಆಕೆಯ ಅಪ್ರಾಪ್ತ ಮಗನಿಗೆ ತಲಾ ₹10,000 ರಂತೆ ಒಟ್ಟು ₹20,000 ಮಾಸಿಕ ಶಾಶ್ವತ ಜೀವನಾಂಶ (Permanent Maintenance) ನೀಡುವಂತೆ ಪತಿಗೆ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಆದೇಶ ನೀಡಿದೆ.
ಮುಖ್ಯ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಎಂ.ಎಸ್. ಸೋನಕ್ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಮನೋಜ್ ಪ್ರಸಾದ್ ಅವರನ್ನೊಳಗೊಂಡ ವಿಭಾಗೀಯ ಪೀಠವು ಕೌಟುಂಬಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ವಿಚ್ಛೇದನ ತೀರ್ಪನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ಮಹಿಳೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದ ಮೇಲ್ಮನವಿಯ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿ ಈ ತೀರ್ಪು ಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ.
ಹೈಕೋರ್ಟ್ ತೀರ್ಪಿನ ಪ್ರಮುಖಾಂಶಗಳು:
- ವಿಚ್ಛೇದನ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದರೂ ಜೀವನಾಂಶ ಕಡ್ಡಾಯ: ವಿಚ್ಛೇದನ ರದ್ದುಪಡಿಸುವಂತೆ ಕೋರಿ ಪತ್ನಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಮೇಲ್ಮನವಿಯನ್ನು ವಜಾಗೊಳಿಸಿದರೂ, ಆಕೆಗೆ ಶಾಶ್ವತ ಜೀವನಾಂಶ ಪಡೆಯುವ ಸಂಪೂರ್ಣ ಹಕ್ಕಿದೆ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಪೀಠ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.
- ಆದಾಯದ ಅಂತರ ಮತ್ತು ಎರಡನೇ ಮದುವೆ: ಪತ್ನಿಯು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗ್ರಾಮೀಣ ಆರೋಗ್ಯ ಮಿಷನ್ (NRHM) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ₹2,000 ಮಾಸಿಕ ಗೌರವಧನ ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದು, ಆಕೆಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಆಸ್ತಿಯಿಲ್ಲ. ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ, ಪತಿ ಎರಡನೇ ವಿವಾಹವಾಗಿ ಮಗುವನ್ನೂ ಹೊಂದಿದ್ದಾನೆ. ಇಂತಹ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಪತ್ನಿ ಮತ್ತು ಮಗನ ಗೌರವಯುತ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಮಾಸಿಕ ತಲಾ ₹10,000 ನೀಡುವುದು ನ್ಯಾಯಸಮ್ಮತ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದೆ.
- ಅಪ್ರಾಪ್ತ ಮಗನಿಗೆ ವಯಸ್ಕನಾಗುವವರೆಗೆ ಪರಿಹಾರ: ಮಗನಿಗೆ 18 ವರ್ಷ ತುಂಬಿ ವಯಸ್ಕನಾಗುವವರೆಗೆ (Attaining majority) ಆತನ ಪಾಲಿನ ₹10,000 ಜೀವನಾಂಶವನ್ನು ತಾಯಿಯ ಮೂಲಕವೇ ಪಾವತಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಆದೇಶಿಸಿದೆ.
ಪ್ರಕರಣದ ಹಿನ್ನೆಲೆ:
2013ರಲ್ಲಿ ಈ ದಂಪತಿಯ ವಿವಾಹ ನಡೆದಿತ್ತು. ಕೌಟುಂಬಿಕ ಕಲಹದಿಂದಾಗಿ 2015ರಲ್ಲಿ ಪತ್ನಿ ಮಗನೊಂದಿಗೆ ಪತಿಯ ಮನೆಯನ್ನು ತೊರೆದಿದ್ದರು. ಪತಿ ಕ್ರೂರವಾಗಿ ನಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದರಿಂದ ತಾನು ಮನೆ ಬಿಡಬೇಕಾಯಿತು ಎಂದು ಮಹಿಳೆ ಆರೋಪಿಸಿದ್ದರು.
2016ರಲ್ಲಿ ಪತಿ ದಾಂಪತ್ಯ ಹಕ್ಕುಗಳ ಮರುಸ್ಥಾಪನೆಗೆ (Restitution of Conjugal Rights) ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದು, 2017ರಲ್ಲಿ ಕೌಟುಂಬಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಅದಕ್ಕೆ ಅನುಮತಿ ನೀಡಿತ್ತು. ಆದರೆ ದಂಪತಿ ಮತ್ತೆ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಬಾಳಲಿಲ್ಲ. ಆದೇಶ ಬಂದು ಒಂದು ವರ್ಷ ಕಳೆದರೂ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಬಾರದ ಕಾರಣ ನೀಡಿ 2018ರಲ್ಲಿ ಪತಿ ವಿಚ್ಛೇದನಕ್ಕೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದನು. ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿದ ಕೌಟುಂಬಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಮೇ 2022ರಲ್ಲಿ ವಿಚ್ಛೇದನ ಮಂಜೂರು ಮಾಡಿತ್ತು.
ಆಸ್ತಿ ವಿವರ ಮುಚ್ಚಿಡಲು ಯತ್ನಿಸಿದ್ದ ಪತಿ:
ಕೌಟುಂಬಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ತೀರ್ಪು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ಪತ್ನಿ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಮೊರೆ ಹೋಗಿದ್ದರು. ಪತಿ ಈಗಾಗಲೇ ಎರಡನೇ ಮದುವೆಯಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಸಂಧಾನದ ಸಾಧ್ಯತೆಯೇ ಇಲ್ಲ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿ, ಶಾಶ್ವತ ಜೀವನಾಂಶ ಕೋರಿದ್ದರು.
ವಿಚಾರಣೆ ವೇಳೆ ಪತಿ ತನ್ನ ಆದಾಯ ಹಾಗೂ ಚರ-ಸ್ಥಿರಾಸ್ತಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ನಿಖರ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡದೆ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದನ್ನು ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಿತು. ಹಿಂದೂ ವಿವಾಹ ಕಾಯ್ದೆಯಡಿ ವಿಚ್ಛೇದನ ನೀಡುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲೇ ಶಾಶ್ವತ ಜೀವನಾಂಶವನ್ನು ಮಂಜೂರು ಮಾಡುವ ಅಧಿಕಾರ ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದ ಪೀಠ, ಅಕ್ಟೋಬರ್ 15ರ ಆದೇಶದ ದಿನದಿಂದಲೇ ಜಾರಿಗೆ ಬರುವಂತೆ ಮಾಸಿಕ ₹20,000 ಜೀವನಾಂಶ ಪಾವತಿಸಲು ನಿರ್ದೇಶನ ನೀಡಿದೆ.
